Reptielen en amfibieën
Komodovaraan
Varanus komodoensis
Midori. Licentie: CC BY-SA 3.0. Bron op Wikimedia Commons.
- Nederlandse naam
- Komodovaraan
- Wetenschappelijke naam
- Varanus komodoensis
- Diergroep
- Reptielen en amfibieën
- Familie
- varanen (Varanidae)
- Orde
- schubreptielen (Squamata)
- Lengte
- 200–250 cm. Mannetjes groter. Uitschieters langer.
- Gewicht
- 70–90 kg. Vrouwtjes lichter. Zwaardere uitschieters zijn geen gemiddelde.
- Levensduur
- 25–35 jaar. Benadering.
- Snelheid
- Niet goed vastgesteld als één vergelijkbare snelheid.
- Voedsel
- aas en grote prooien, jongen kleinere dieren
- Leefgebied
- savanne, bos, kust
- Verspreiding
- Komodo en naburige eilanden
- Status
- Bedreigd (EN). Controleer de actuele IUCN-pagina.
De komodovaraan is de grootste levende hagedis en komt alleen voor op een paar Indonesische eilanden. Verhalen over een dodelijke beet horen bij bacteriën én gif; beide zijn onderzocht, en het gif is geen mythe meer.
Hoe ziet een komodovaraan eruit?
Zwaar lichaam, grijze geschubde huid, een brede kop, krachtige poten met klauwen en een lange gespierde staart. De tong is lang en gevorkt. Geen rugkam zoals een leguaan.
Komodovaraan in de omgeving van de foto (Varanus komodoensis). Charles J. Sharp.
Hoe groot wordt een komodovaraan?
Volwassen dieren zijn vaak 2 tot 2,5 m lang, inclusief staart. Mannetjes worden groter dan vrouwtjes. Het gewicht van een groot mannetje ligt vaak rond 70 tot 90 kg. Zwaardere uitschieters worden gemeld en zijn geen gemiddelde.
Waar leeft een komodovaraan?
Droge savanne, bosrand en strand op Komodo, Rinca, Flores en enkele kleine eilanden.
Waar komt een komodovaraan voor?
Alleen die Indonesische eilanden. Nergens anders in het wild.
Wat eet een komodovaraan?
Aas en levende prooien: herten, zwijnen, en soms buffels. Jonge varanen eten insecten en kleine hagedissen en zitten veel in bomen, uit de buurt van de volwassen dieren.
Hoe gedraagt een komodovaraan zich?
Overdag actief. De reuk via de tong is scherp. De beet bevat gifklieren; infectie door de mondflora speelt daarnaast een rol. Eén simplistische verklaring dekt de prooi niet.
Hoe plant een komodovaraan zich voort?
Het vrouwtje legt eieren in een gegraven nest of in een verlaten heuvel van een grootpoothoen. Parthenogenese, voortplanting zonder mannetje, is bij varanen vastgesteld en is geen gewone gang van zaken.
Hoe oud wordt een komodovaraan?
In het wild vaak rond 30 jaar. In dierentuinen vergelijkbaar of iets langer.
Wordt een komodovaraan bedreigd?
Klein verspreidingsgebied, vulkaanrisico, stroperij en toerisme. De soort is bedreigd.
IUCN: bedreigd. Controleer de actuele categorie, want herzieningen zijn bij deze soort eerder gedaan.
Jonge komodovaranen leven in bomen. Een kleine varaan in een boom op Komodo is vaak dezelfde soort, niet een andere hagedis.
Interessante feiten over komodovaraan
- Grootste hagedis.
- Alleen een paar Indonesische eilanden.
- Tong gevorkt, zoals bij andere varanen.
Veelgestelde vragen over komodovaraan
Hoe groot is een komodovaraan?
Vaak 2 tot 2,5 meter inclusief staart. Grote mannetjes wegen ongeveer 70 tot 90 kg.
Is de beet giftig?
Er zijn gifklieren aangetoond. Bacteriën in de bek spelen ook een rol. Het is niet alleen het een of alleen het ander.
Waar leeft de soort?
Op Komodo, Rinca, Flores en een paar kleine naburige eilanden.
Vergelijkbare dieren
Gerelateerde categorieën
Bronnen en verdere informatie
- IUCN Red List. Geraadpleegd op 2026-10-02.
- Animal Diversity Web. Geraadpleegd op 2026-10-02.